
Công trình được thực hiện bởi các giảng viên: ThS. Phạm Thị Kiều Khanh (QNU), PGS. TS. Phạm Thị Bích Duyên (QNU) và PGS. TS. Lê Thanh Tâm (Trường ĐH Kinh tế quốc dân). Bài báo được đăng trên tạp chí Thailand and The World Economy, số 44, quyển 1, kỳ xuất bản ngày 5/1/2026.
Bài viết này nghiên cứu tác động của sự tập trung sở hữu đến lợi nhuận của ngân hàng, với mẫu gồm 28 ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn 2009–2022. Lợi nhuận của ngân hàng được đánh giá bằng cả tỷ suất sinh lời trên tài sản (ROA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE). Các phương pháp hồi quy chính bao gồm phương pháp bình phương nhỏ nhất (OLS), mô hình hiệu ứng cố định (FEM), mô hình hiệu ứng ngẫu nhiên (REM) và phương pháp bình phương nhỏ nhất tổng quát (GLS). Để kiểm tra tính vững chắc, nghiên cứu này kiểm tra tính nội sinh và sử dụng phương pháp tổng quát hệ thống các momen (S-GMM) để ước lượng. Các biến tương tác được thêm vào mô hình hồi quy để phản ánh vai trò của các yếu tố trung gian như hoạt động sáp nhập và mua lại (M&A) và tình trạng niêm yết trên thị trường chứng khoán đối với mối quan hệ giữa sự tập trung sở hữu và lợi nhuận của ngân hàng. Kết quả chính là: (i) giả thuyết về tác động tiêu cực của sự tập trung sở hữu, được thể hiện bởi cổ đông lớn nhất, đến lợi nhuận của ngân hàng. (ii) tác động bất lợi của sự tập trung sở hữu đến lợi nhuận được giảm thiểu ở các ngân hàng tham gia hoạt động M&A và các ngân hàng niêm yết trên thị trường chứng khoán. Những hàm ý của nghiên cứu này không chỉ giới hạn ở Việt Nam mà còn có thể có ý nghĩa đối với các quốc gia có cấu trúc sở hữu và khung pháp lý tương tự.